“Sözü süz de söyle, gönlü bulandırmasın. Sözü diz de söyle, kulağa inci diye takılsın. Sözü yüze söyle, gıybet olup utandırmasın.” Şems-i Tebrizi

“Sözü süz de söyle, gönlü bulandırmasın. Sözü diz de söyle, kulağa inci diye takılsın. Sözü yüze söyle, gıybet olup utandırmasın.” Şems-i Tebrizi

Bu söz, konuşmayı bir beceri değil; bir ahlâk meselesi olarak ele alır. Şems-i Tebrizi, sözün doğruluğundan önce etkisine dikkat çeker. Her doğru, her yerde ve her biçimde söylenmek zorunda değildir. Söz süzülmeden çıktığında gönül kırar, dizilmeden söylendiğinde değerini yitirir, arkadan konuşulduğunda ise sahibini de muhatabını da kirletir. Dil, kalbin tercümanıdır; kalp bulanıksa söz de bulanık akar. Bu yüzden sözün gücü, yüksek sesle değil; incelikle kurulduğunda ortaya çıkar. Biz bu sözde, konuşmanın sadece kendimizi ifade etmek değil, karşımızdakini gözetmek olduğunu hatırlarız.

Bu bakış açısından ilhamla günlük hayatta uygulanabilecek tek bir pratik öneri var: Konuşmadan önce kendinize üç kısa soru sorun. “Bu söz doğru mu?”, “Gerekli mi?”, “Şu an mı söylenmeli?” Bu üç süzgeçten geçmeyen sözü dile getirmemek, çoğu zaman en bilgece davranıştır. Susmak bazen eksiklik değil; özen göstergesidir. Biz bu küçük duraksamayı alışkanlık hâline getirdiğimizde, hem ilişkilerimiz sadeleşir hem de sözlerimiz değer kazanır.

Örneğin bir arkadaşınızın hatasını başkalarıyla paylaşmak kolaydır; ama yüzüne, incitmeden söylemek cesaret ister. Ya da öfkeliyken söylenen bir cümle, yıllarca unutulmayacak bir iz bırakabilir. Biz çoğu zaman ne söylediğimizi hatırlamayız; ama nasıl hissettirdiğimizi insanlar uzun süre taşır. Söz, yerini bulduğunda inci olur; rastgele savrulduğunda yük. Ve belki de en büyük ustalık, doğru sözü değil; doğru anda, doğru kalple söyleyebilmektir.

Şems-i Tebrizi Kimdir?

Şems-i Tebrizi (1185?–1248?), derin sezgileri, sarsıcı soruları ve kalıpları yıkan yaklaşımıyla tanınan büyük bir mutasavvıftır. En çok Mevlana Celaleddin Rumi’nin düşünsel ve ruhsal dönüşümündeki etkisiyle bilinir. Şems, bilgiyi akıldan çok kalpten okuyan, insanı yüzleşmeye davet eden bir öğretmendir. Öğretilerinde kader, teslimiyet, cesaret, içsel özgürlük ve hakikatle temas önemli yer tutar. Bugün Şems-i Tebrizi’nin sözleri; kişisel gelişim, farkındalık, motivasyon ve anlam arayışı içinde olan pek çok insan için hâlâ güçlü bir rehber niteliği taşımaktadır.

İnsanlara Dair Özlü Sözler ve Özdeyişler

Kişisel Gelişim Özlü Sözleri

Özdeyiş.Net | 🦋 Pozitif Özlü Sözler